"Enter"a basıp içeriğe geçin

Helbestên Elind Mizûrî

Navê wî yê fermî Bişar Elî Muhemed e bi nasnavê Elind Mizûrî tê nasîn.
Di sala 1969an de li baĵarê duhokê hatiye dinê.

min sê welat hene…!

dayîk ….
kurdistan….
yar
dayîk….
welatê…dilovanî û aramiya mine.
kurdistan…
welatê…henase û azadiya mine,
yar…
welatê…hestěn eșq û viyana mine.


Mêhvan

Revendek bûm….!
Di mêrgeşîna
Çavên te da،
di bûme mêvan
Di bin siha …
Miĵulangên te
Ez di runiştim….
Min palveda ,
Henaseyên min
Bêhneka
Dilveker
Ĵi sore kulîlkên…
Rukên te…
di helkêşa ,
sîlavên pirça te
awazên…
simfuniyeka…
xem revîn diĵenî ,
firîşteyên evînîyê…
dewruberên min
dorpêç dikirin ,
min hest kir
nuybûve ĵiyan
nuybûve viyan.


șaneșîna dilan

war û welatê me kurdistane dayê
ĵi ber evîna wê me gelek xuîn dayê
ĵêre di keyn qorban can û ceger dayê
da ku li hembêza wê keyn șayî û semayê
* * *
tim çan û dilên me , dayê wê dixwazint
ĵana birînên me, ĵêre xweș awazin
her dem ĵi bu eșqa çiya û xemla wê
em tim ĵêre elho û kew ribad û bazin
* * *
dayê kurdistane șaneșîna dilan
ewe șenge warê mêrçak û egîdan
dewletbûna wê ye eșqa dilê kurdan
lew me her dem ĵêre xebate û serhildan


Kulîlk

tuyî kulîlka çiya
rewșa çem û kanîya
xemla te pirr șirîne
zerî rewșa hemîya
* * *
rengînê sor û zerî
ciwanî dil vekerî
evîna dilê minî
ĵi dimê min re dilberî
* * *
rengê sipî rengê teye
așitî hêmayê te ye
rêka man û ĵiyanê
bi tenê canê li cem teye
* * *
gelek rind û buhayî
pir delal û azayî
pesna te çendî bikem
zêdetir tu hêĵayî


ne tu bi tinê sorgulî

delalê min gul çandin
di baxê evîna me da
hemî te çirmisandin
bon sitirî di rêka me da
tev hîνî te revandin
çi nema di destê meda
dil sot hate helandin
di agirê eșqa te da
* * *
piștî tu hinde vemay
ez mame di bendêda
wek siyamendî hêlam
di dava evînêda
eșqa me hinde deng day
perîșan bûyn em têda
rîvîng bûyn me êk soz day
te hêlam di nîva rêda
* * *
min nevên rondik û girî
sax naken ew çu derda
min tu ĵi dilî derkirî
bese te nakem di dilda
çi evîne te kirî
here min dest ĵi te berda
ne tu bi tinê sorgulî
dinav baxê evînê da


rêka gondî

rêka gondê me bi dare
nazê nazê naza min
têre hat kufî xare
șirîn û çav reșa min
beĵin mîna çinare
nazê nazê naza min
ya bi xeml û taze kare
hey sorgola warê min
* * *
rêka gondî bi dar berî
nazê nazê naza min
têre hat nazik perî
șirîn û çav reșa min
xurt û lawên gondê me
nazê nazê naza min
ser beĵna wê di ken șerî
kes neșê dorken ĵi min
* * *
rêka gondî bi dar mazî
nazê nazê naza min
dilberê gerden qazî
șirîn û çav reșa min
li ber dilê min tu nazî
nazê nazê naza min
min ĵi te heye daxwazî
ramosanekê bi dey min
* * *
rêka gondî bi sorgule
nazê nazê naza min
di navre hat çav bi kile
șirîn û çav reșa min
bedewe û șil û mile
nazê nazê naza min
parzînê eșqê li mile
ewe șenga gondê min


keval

dêmê te …
kevaleke,
hemî nihênîyên viyanê….
yên di ciwnya xweda
hembêzkirîn.
raman….
di bune girniĵîn û….
ĵi lêvên te di barin
li ser kinarên
helbestên min
peyvan sema dikir û …
ĵi bu kevalê dêmê te
di bu sitraneka
miștî evîn


Ĵi min dûr nebe

Çima tu ĵi min dor dibî
Bes dorî min bimîne
Te agir da canê min
Bê te min hedar nîne
Heta kengî bixwazim
Henasek ĵi evîna te
Bi tinê min xem awazin
Ku bûme dildarê te
Bizane te ĵi bîrnakem
Çendî dorî min biĵî
Şev û roĵ bîrya te dikem
Eşqa te di dilda diĵî


Peyv

Peyva min …!!!
Bu aştiyê
Alayek…
Berz û bilinde,
Bu sîngê…
Hemî nehezan…
Tîrek bi ĵehre û…
Tîĵ û tonde ,
Bu şeva rreş…
Runahiya…
Şar û gonde,
Bu evîvê û…
Evîndaran
Peyveka ciwan û rinde,
Bu tenakirna zaroyên…
Bi rondik û girî…
Laye laye û…
Herdem …
Gezo û şekirqende,
Bu heĵaran…
Hîvîyeka misogere…
Roĵeka…
Bi şahî û ahenge


kevalê parçekirî

ew kevalê he…
yê parçe parçe di bît,
hindî dihêmê…
xwe lêknadet,
boyaxên wê…
di navik helbûn
ĵêk coda na bin,
ne perwazek pêve maye
xwe têde bi girît
ne dîwarek maye
xwe pêve ragirît.
ew kevalê he…
ewê dîmenên wê…
hizar fîxan di nav
xîç xîçkên weda
hembêz kirîn,
yê hezar xewn û xwezî
di șîlmaqa…
boyaxa xweda …
têkel kirîn
rengê ĵiyanê…
ĵê havî bûye
bêhna viyanê…
ĵê kîvî bûye
ew kevalê he …
yê parçe parçebûy
yê ĵi hîviyan …
hatiye daqutan û …
vala bûy,
lê nemayne reng û nîșan,
yê bûye…
birîneka bê sarêĵ û….
derman,
ew kevalê he ….! !
yê roĵaneyên
gelekî…
mandî û bêzar,
welatekê…
sêwî û birîndar,
dixwînît,
xewn û xoziyên wan …
direvoînît ,
buharên wan yên payîzî
di werînît,
ne dengê bilbilan
ĵê dihêtin,
ne pelatînkek…
li dor beĵna sorgulan
di firît û …
bi sema têtin
ne ĵî meșka …
hîviyekê…
lê di hête kêtin


dê were
dê were dê….
eve kê gotiye
bîrhatinên min û te
di mirîne,
yan…
hîviyên me
keftîne dinav
pêlên rûbaran de û….
avê digel xwe birîne,
dê were ….
careka dî bi tenê
li def min bi ruyne û…
derd û ĵana…
ĵi dil der bike û…
evînek nu lê bi çîne


ez yê li welatekî digerm

ez …!!!
yê li welatekî digerm
xewn û xweziyên gelê wan
têde ….
di sotî û bihoĵî ne bin
hîviyên wan …
di falinçî û kuîvî ne bin,
zarokên wan ….
li ser texte
kêlestuneka rengîn
ĵi xeweka tena û aram …
hișyar ne bin
ĵi xende û girniĵîna
çu caran di bê behir ne bin.
ez …!!!
yê li welatekî di gerim
xdanên wê
ĵi bihna axa wê têr ne bin
çu cara ĵi hembêza wê
aware û derbeder ne bin
ĵê dor ne bin
xerîb ne bin.
ez yê…!!!
li weltekî di gerim
bohara wê ya bi xemil bît
gul û giya
lê zer ne bin
perwane û pelatînkên wê
li dor șemala …
xwe ne soĵin,
li ser beĵna gulên …
sor û zer
bi leyzin û …
di bê sema ne bin.
ez yê…!!!
welatekî di gerim
roĵa wê…
herdem sahî bît
șeva wê…
ya teĵî stêr û….
ya teĵî xewn û hîvî bît
ez yê…!!!
welatekî digerm
berpirsên wan
dilsozên xak û welat bin
piștevanên…
gelê xwe bin
xak û welat firoș ne bin
tim xodanên…
soz û peymanên…
bê buha û vaĵî ne bin ,
dizî û gendelî…
çu caran li hizra wan ne bin,
kuck û dîwanên wan ĵî
ĵi kiç û mêya
ĵi pêk û meya
her dem di mișt û teĵî ne bin
armanc û daxwaziyên wan
ne bi tenê kursî û paye bin
bu gelê xwe…
herdem șivan û semyan û…
sîhwa ne bin.
ĵi min re bêĵin …!!!
ev welate
dê li kuve bît
li kuve hebît
vî welatî ĵi kuve bînim!!!
hemî hîvî û daxwaziyan
têde bi çînim 2020/2/11
lê bi niĵînim çend parçek ĵi helbesta (ez yê….welatekî digerim)


heyranok li ser dema koronayê

kurko dîno….
șevên di borin xew nakeve evan çava
dorbûna te agir xiste nav henava
kes neșiya rêkê li min û te bigrît
vê koronê rê li me girtin di gel derava
kiçkê dînê…..
ev korona îro keftîye di naf me da
ewê rêka mala min û te berneda
destên me ĵi hev du dorkirin
soz bîtin te bikem xatîn di malka me da
kurko dîno….
ez dizanim soza te soza memê ye
eșqa me wek ya siyamendî û xecê ye
ev koron çenda dirêĵ bît
bu hatina te çavê min her li rêkê ye
kiçkê dînê….
dilê xwe ne êxe xema
nebêĵe evê koronê dorkirîn ĵi seyran û sema
baș bizane doma wê gelek nemaye
dê ĵivanên xwe keyneve li dorên çema


edrês

peyasên min
li ser șusteyên ….
vê cadeya derizî,
di gel rîtma …
pêngavên veqetyaî û …
çibkên baraneka kuivî,
tevlî girya zarokekê …
ĵi dayika xwe veqetyaî di bûn,
di bûne awazeka …
zêmar girtî,
ew edrêsê ….
bi min hatiye dan …
di paxlên posteçîda …
yê bûye stêrkeka rĵiyaî …
ew kulana lê di germ
ya li gerekeka …
mandî û vemaî
hêșta hîviyekê bi tenê …
li ser sîngê wê …
ne dadaî û …
taxeke …
bi hezaran lê zorbûyne
hesret û keser,
hêșta lê diyar nînin !!!
çu rêk û der .
vê panoramayê …!!!
hestên min yên naz …
naztir lêkirn,
hizrên min …!!!
parçeparç kirin,
awazên wê…
guhên kevran di simandin
avên derya di șilqandin
çi teracĵîdiyaka ser û bine,
asoya wê hêșta wne,
êdî xame ĵî …
wan peyvan na darêĵît
yên edrêsî
hîviyeka sava
bi me di bexșît.
dem çend yê bi leze !!!
werzekê bê reng û terze
her dem yê bi beze,
hê ê ê ê ê ê …….
eve çi deme hosa yê fihêt
her çirkeyek …
selîqekê dibêt,
çewa divêt hosa di hêt
meșka me …
li doîf heza xwe di kêt,
dê bila carekê bi tenê …
weka me divêt bihêt.
xanima min … !!!
bizane …
çend pîratî
canê min bi çerînît,
wekî kumtên çiya
sipîyatiyê
di serê min da …
bi barînît,
dilê min …
bu eșqa te …
her yê tere
kuçkê bîrhatinên me
hêșta yê germe û …
ne bêĵe rengê wî …
ĵi dukêlê …
tarî û reșe !!!
lê lê xanimê
baș bizane
ew gelek û gelek
yê tarî û reșe
belê hêșta
yê piř …
umêd û hîvîyên geșe,
eve çi ware …!!!
ma tu nizanî …
bête çend yê sar û bare,
ger bihna eșqa …
çar kezyên te
ĵê nehêt …
di henaseyên min re …
nehête hilmiĵîn
pê ava nabît ĵîn ..
dergehî lê venaketin
șenge evîn,
ĵi bilî te
bu kesek dî …
ev helbeste …
nahêt ristin …nahêt vehîn.
heta kengî …!!!
xerîbî …
dê hembêza așqan
kete wargeh û …
șaneșîn .
kelșteyên cesteyê min
bi kevne awrên te !!!
di aryaîne û …
bu bîrhatina …
yên bûyne hêlîn .
hêșta …
eșqa çavên te …
wekî gorgekê har
yê di berdibîte canê min
ne ĵi min vedbît û …
ne ĵî tu di hêî …
ĵi min di revînî .


evîn

torîna min
kengî tu dê werî
tu xwe li çi digirî
ma kengî ĵînê…
xwe li qunaxekê vehêlaye
ne bêĵe hîvîya me vemaye
ew her dê hêt û…
ew di rêdaye
lew di bîĵim…
goh nede…
wê ramosana damay
çonke ramosanê
her evîn tê daye


 

-Helbestên zaroyan

1
Çîçeluk
Çîçelukeka zerim
Hêşta bê çeng û perim
Ya biçuyk û sava me
Hevala zaroka me
* * *
Wîç wîç sitrana di xwînim
Awazan li we di barînim
Naz û rind û ciwanim
Hevala zarokanim
* * *
Hêlîna min ciwane
Me welat kurdistane
Hemî roĵan sipêdan
Bi dilşadî di xwînim têda


Goya zemîn

Ezim ezim goya zemîn
Ezim hişkatî û ava şîn
pișkek hișkatiy û axe
Her sê pişkên dî ĵî ave
* * *
Av derya û zerya û rûbarin
Bi pêl û zivrokên harin
hișkatî ĵî heft kêșwerin
çiya û gelî û kevr û berin
* * *
biyaban û dul û deștin
daristanin wek beheș tin
pirî dahat û samanin
bu giyandaran ĵiyanin


Dîkil

Dîklê kofî sor
To firde were jor
Qîqî qî bang bike
Dengê xo xoş bike
* * *
Tev zarokên ciwan
Rake ji xewa giran
Da dest û çava bişûn
Can xwarna xu bixûn
* * *
Da bçin qutabxanê
Da bxuyinin wanê
Were dîkê rengîn
Per zer û sor û şîn
* * *
To rewşa malame
Bibe hevalê me
Qîqîqî bank bike
gazî hevalan bike


Befir

Befra me barî barî
Sipî kir xemla vî warî
Em zarokên gondiya
Bi hevra çoyne aqarî
* * *
Befra me barî lêkir
Bîkek cwan me çêkir
Şad bo dilê hemiya
Ala rengîn têwerkir
* * *
Bîka me dil kevî ye
Dlê wê pak û sipî ye
Hêmaye bo aştî yê
Beyne serê gondî ye


Masî

Ez masî me masî me
Giyandarek avî me
Dijîm di derya û avada
Di uqyanus û deryada
* * *
Bi rîşula henasê dkem
Bi peran melevanya dkem
Bayê helyay di helkêşim
Xerzî li buharan dirêjm
* * *
Bi bîleka dapuşî me
Bzanin pirrî hestî me
Goştê min pirr mfaye
Ruhin diket çavaye
* * *
Ya xoş û dil vekerim
Bo xiwarnê gelek ferim

Jiyana Elind Mizûrî

NIVÎSÊN BALKÊŞ