Arşîvên Etîketan

Kürt Fedlavi Devleti

Fedlaviler kimdir

Abbasi saltanatının zayıfladığı 1000’li yıllarda Arap zulmüne karşı direnişe geçen Kurd aşiretleri güçlü Mirler komutasında bölgede devletler kurmaya başlamıştı. Aynı zamanda Farslar ve bölgeye paralı askerlik yapmak için Orta Asya’dan gelen Türkmenler de yer yer egemenlik kurmuş ve bu yüzden de Arap egemenliği halife şahsında sembolik hale gelmişti. Sembolik olarak …

Zêdetir Bixwîne

Uruatri – Nairi Konfederasyonu

Uruatri - Nairi

Akın Bingöl M.Ö. 13. yy‟ın ilk çeyreği M.Ö. 9. yy‟ın ilk yarısı Uruatri Nairi Konfederasyonu, Urartu‟nun arkaik çağı veya Urartu‟nun Proto tarihi olarak isimlendirilmiştir. M.Ö. 13. yy‟a ait çivi yazılı Assur belgelerinden anlaşıldığı üzere M.Ö. 1272- 1243 yılları arasında Assur kral I. Salmanassar döneminde Assur‟a karşı harekete geçen ülkeler arasında …

Zêdetir Bixwîne

İşuwa Krallığı

İşuwa

Akın BİNGÖL Assur yazıtlarında bahsi geçen İşuwa ile Hitit yazıtlarındaki İşuwa yer adının aynı olduğu artık genel olarak kabul edilmektedir. Hitit kaynaklarına göre İşuwa bölgesi doğuda Fırat nehri geçildikten sonra karşılaşılan ilk ülkedir. Hitit‟lerin M.Ö. 1380-1345 dönemlerinde Mitanniler ile yapılan anlaşmadaki “Fırat’ı geçtim ve İşuwa’ya girdim” ifadesi lokalisazyon açısından yararlı …

Zêdetir Bixwîne

Nairiler kimdir

Nairiler

Uruatri ve Nairi konfederasyonlarını içine alan ilk dönem, “Urartu’nun Proto Tarihi” olarak da nitelendirilir. Adı geçen konfederasyonlar, Doğu Anadolu’da Van Gölü çevresindeki topraklarda oturan “Feodal Beylikler” tarafından oluşturulmuştur. Bu toplumları ırkî kökenleri, M.Ö. 3. binyılda Anadolu’da yaşayan Hurri kavimlerine dayanmaktadır. M.Ö. 13. yüzyılda, gelecekteki Urartu Devleti’nin temellerini oluşturan “Uruatri” ve …

Zêdetir Bixwîne

Lulubiler (Lulular) kimdir

Lulular kimdir

Lulular, Orta Zagros dağlarında, Şehrizor, Hilvan yüksek yaylalarında bilinen en eski tarihlerden beri yaşıyorlardı. Lulular bulundukları bölgede hayvanları ehlileştirip toprağa yerleşmelerinden sonra tarım ve hayvancılıkla uğraşmışlar, özellikle bronz sanatını çok geliştirmişlerdir. Akadların yukarı Mezopotamya’da devlet kurmalarından sonra, Lulularla Akadlar uzun süre savaşmışlardır. Lulu Kralı Anubanini zamanında Akadlarla yaptıkları savaşları kazandılar …

Zêdetir Bixwîne

Kizzuwatna Krallığı

Kizzuwatna Krallığı

Akın BİNGÖL Günümüzde Çukurova olarak bilinen bölge M.Ö. I. Binyılda Klikya, M.Ö. II. Binyılda ise Kizzuwatna olarak kaynaklarda yer almaktadır. Kizzuwatna isminin etimolojik kökeni Hurrice‟ye dayanmaktadır. Kizzuwatna‟nın M.Ö. I. Binyıldaki ismi olan Kilikya‟nın kapladığı alan bugün aşağı yukarı bilinmektedir, ancak M.Ö. II. Binyıldaki Kizzuwatna‟nın bugünkü coğrafi alanını tespit etmek daha …

Zêdetir Bixwîne

Mannalar: Manna Devleti

Manna Devleti

Manna Devleti, Manna Krallığı ya da Mannalar (İncil’de Minni), Hurri bağlantılı olduğu düşünülen[1] kadim bir millettir. MÖ 10. ve 7. yüzyıl civarında günümüz İran (Güney Azerbaycan) topraklarında yaşamışlardır. O zaman, Asurlular ve Urartu devletlerinin, ve de ikisi arasında kalan tampon bölgedeki Muassır ve Zikirta gibi küçük devletlerin komşularıydılar. Orijinal yurtları, Urmiye Gölü’nün doğusunda ve güneyinde yer alıyordu. En geniş sınırları, Kura nehrine kadar ulaşmıştı. …

Zêdetir Bixwîne

Kürdistan Krallığı

Kürdistan Krallığı

Bayrağı:1921-1924 Kürdistan Krallığı, (Kürtçe: Keyaniya Kurdistanê, Arap alfabesi: كوردستان ‎که‌یانیی‎‎[1]), Süleymaniye’de kurulmuş kısa ömürlü monarşik Krallık. Tarihçe Osmanlı İmparatorluğu’nun yıkılış döneminde, Iraklı Kürtler bir yarı bağımsız devlet kurmaya teşebbüs ettiler. Eylül 1922-Temmuz 1924 aylarında hüküm süren Kürdistan Krallığı’nı kurmayı başardılar.[2] Mahmut Berzenci ilk olarak Mayıs 1919’da Süleymaniye’ye vali olarak tayin edildi.[3] 10 Ekim 1921 tarihinde Kürdistan bölgesinin büyük şehirlerinden Süleymaniye’de …

Zêdetir Bixwîne

Dewleta Şedadiyan

Şedadî (carina Şeddadî tê nivîsandin) navê dewletekê ye ku di sala 951’ê (340´ê hicrî) de ji aliyê Şedadiyan ve li herêma Eranabakurê Azerbeycanê (Başûrê Qefqezê) hatiye damezrandin. Vê dewleta Kurdan heta sala 1164’an xwe ser piyan girt. Bajarê Anî (li Qersê, Tirkiye), Tibîlîsî (Gurcistan), Demirqapî, Qerebax, Naxçivan, Gence (li Azerbeycanê ye), Dvîn (li Ermenistanê ye) Dewleta Şedadiyan, di sala 951´ê miladî de bi destê Mihemedê kurê Şedad ve li (Başurê Qafkasya) hatiya sazkirin. Ev dewlet, …

Zêdetir Bixwîne

Bûwêyhan Kürt Devleti

934 yılında Elî Hesen ve kardeşleri Hûsên ile Ehmed tarafından Güneydoğu Kurdistan’da kurulan Bûweyhan Kürt Devleti’ne (Büveyhoğulları, Buyids, Bowyiyun, آل بویه,) Selçuklu emîri Tuğrul Bey tarafından 1050′de son verildi. Babaları Buwê Bavê Şûce’den dolayı bu devlete Bûwêyhan adı verilen devlet Şiilik mezhebinin merkezlerinden biri olan devletin kurucuları Şahênşah adıyla bilinmektedirler. …

Zêdetir Bixwîne

Ziyar Kürt Devleti

İslam’ın Kürtlerce kabülünden sonra ortaya çıkan Kürt-İslam devletleri arasında askerî gücü en yüksek olan ve egemenlik alanı içerisinde büyük bir otorite kuran Ziyar Kürt Devleti ( آل زیار – Ziyarids) 928 yılında kuruldu. Deylem (Deyleman – Dailam) Aşireti’ne mensup Merdaviçê Ziyar tarafından Kürdistan’ın doğusunda ve Orta İran’ı da kapsayan bir …

Zêdetir Bixwîne

Kürt Zend Hanedanı

Zend Hanedanı (Farsça: سلسله زندیه,Silsilah-i Zandīyah), 1750-1794 yılları arasında İran dolaylarında hüküm sürmüş Kürt devletidir. Hanedan, Luristan’da Nadir Şah Afşar tarafından doğu İran’a sürülmüş fakat onun ölümünden sonra tekrar geri gelmiştir. Zend aşiretinin başkanı Kerim Han tarafından kurulmuştur. Kerim Han ve Alimerdan Han Bahtiyarî 1747 yılında Nadir Şah’ın ölümünden doğan karmaşa ve yönetim boşluğundan yararlanarak orta İran´ın yönetimini ele …

Zêdetir Bixwîne

Gûr Kürt Devleti

AFGANİSTAN TOPRAKLARINDA KÜRDİSTAN MELİKLERİ: GÛR KÜRD DEVLETİ Mahabad Kurdî 1892 tarihli “Du Caucase au Golfe Persıque a Travers L’arménıe, le Kurdistan et la Mésopotmıe (Washington, 1892)” isimli eserin 373 sayfasında E. Reclus’tan yararlanılarak Afganistan ve Belucistan (Afghanistan et Beloutchistan) Kürd nüfusu 5,000 olarak verilmiştir. Şemseddin Sami ise 1899 yılında yayınladığı “Kâmusü’l-A’lâm” isimli eserinde bu …

Zêdetir Bixwîne
error: LÜTFEN OKUYUN KOPYALAMAYIN - JI KEREMA XWE BIXWÎNIN KOPÎ NEKIN !