Classic Layout

Xelîl Xeyalî

Alfabeya Xelîl Xeyalî

Mamoste Qedrî Xelîl Xeyalî (1876-1926 ji Modka ye, ji qebîleya “Mûdan” e. Li cem Seîdê Nûrsî (1876-1960) ders girtiye û gelek di bin bandora wî de maye. Di dawiya sedsala 19an de çûye Stenbolê û li wê derê li ser xwendin û nivîsandina bi zimanê kurdî xebat kiriye. Di sala …

Zêdetir Bixwîne
Tehran

Bajarê Tehranê

Tehran an jî Taran paytexta dewleta Îranê ye û li gora hijmartina meha çile ya sala 2005 an 14 mîlyon kes lê dijin. Tehran li navbera başûrê çiyayên Elborzê û li deryaya Kaspiyanê ye. Li bajêr deh zanîngeh, çend mûze û gellek mizgeftên dîrokî hene. Teyarexaneyek navnetewî bi navê Teheran/Mehrebad li derweyî …

Zêdetir Bixwîne
Elemût

Keleya Elemûtê

Elemût an keleya Elemûtê kelayeke li ser girekî çiyayên Elburz, başûra Deryaya Mazenderan li Îranê ye. Nêzî bajarê Gazor Xan, li parêzgeha Qazwênê, derûdor 100 km dûrî Tehrana îroyîn e. Lê belê, îroj bi tenê xopanên keleyê dimînin. Ew kele di sala 840î de li 2.100 m bilindahiyê hatibûye çêkirin …

Zêdetir Bixwîne
Protestanî

Mezheba Protestanî

Protestanî an jî protestanîzm, yek ji sê mezhebên mezin ên xiristiyaniyê ye ku di sedsala şazdehem de li dijî serwerî ya Papa û katolîkan bi rêberiya Martin Luther û Jean Calvin mîna nûbûnekê derketiye. Ji ber ku bê alîkariya keşeyan protestanan karîbû Pirtûka Pîroz (Mizgînî) bixwînin ewan wekî Dêra Mizgîniyê jî tên binavkirin. Li gorî protestanan ji Mizgîniyê pê ve bo xiristiyaniyê çavkanî tune …

Zêdetir Bixwîne
Bajarê Dîlokê

Çand û Dîroka Bajarê Dîlokê

Dîlok (wekî Dilok, Diluk, Duluk û Dûluk jî tê nivîsandin; bi tirkî Gaziantep) bajarekî li Bakurê Kurdistanê ye. Li bakurê Qeleya Dîlokê girek heye. Taxa derûdora wî girî heta demeke nêzik bi navê Kurdepe, anko Girê Kurdan (Kürdtepe), dihat zanîn lê dewleta tirkan ew nav guhart û kir Türktepe. Li Dîlokê hewşa heywanet a herî mezin a Tirkiyê heye û Parka Yeşilvadi heye. Parka Yeşilvadi …

Zêdetir Bixwîne
Bajarê Xarpêt

Çand û Dîroka Bajarê Xarpêtê

Elezîz an Mezra an jî Xarpêt (bi tirkî, Elazığ) bajarekî Bakurê Kurdistanê ye. Navê bajarê kevn di çavkaniyên Urartiyan de wek Karberd (Kela Kevir) û yên Bîzansiyan de jî wek Xarpet dihat naskirin. Navê bajar di çavkaniyên Ermenî û Ereban de wek “Hinzit” derbas dibe. Hisn-ê Ziyat (kela Hisn) navê bajar yê kevn bi farisî bû. Piştre nav wek “Mezra” hatiye guhertin. Navê …

Zêdetir Bixwîne
HOZAN MISTÊ

JIYANA HOZAN MISTÊ

Di sala 1987an de dema kû Mistê li Şaxê hate li ser ruyê dinê , zêdetir gotinê bi devî li nav wêje ya Kurdî de pêşketî bun. Gewrîya Behdînanîyan mîna çiyayê Behdînanê li nav hev de nizm û bilind , şibê stranê bi xulxulandinê bi dengekî sed reng li cudatîya …

Zêdetir Bixwîne
Firdewsî

Jiyana Firdewsî

Firdewsî yan jî Ebû l-Qasim Hesen ibn Elî Tûsî (bi farisî: ابوالقاسم حسن بن علی طوسی) wêjevan û nivîskarekî farisî yê sedsala 10’an e. Mîna ji nû ve avakerê zimanê farisî hatiye binavkirin. Wî destana herî mezin a farsî, bi navê Şahname (Pirtûkên Keyan) nivisiye. Ev pirtûk bandorek mezin li ser wêje û hunera farsî kiriye. Firdewsî, …

Zêdetir Bixwîne
Pirtûka Zebûrê

Taybetiyên Pirtûka Zebûrê

Zebûr pirtûkeke Peymana Kevin e ku tê de 150 stranên ruhanî (Zebûr) hatin berhevkirin. 73 Zebûr ji aliyê Dawid (li dor 1000 B.Z.) ve hatine nivîsandin. Navên nivîskarên din ên naskirî ev in: Asaf (12 Zebûr) Kurên Korax (10 Zebûr) Mûsa (1 Zebûr) Silêman (1 Zebûr) Heman (1 Zebûr) Etan (1 Zebûr) 51 Zebûr bê navê nivîskaran hene. Zebûra herî …

Zêdetir Bixwîne

Ava jîyanê

NESRÎN ROJKAN Devê xwe vekiribû û qurt, qurt, qurt avê vedixwar. Destên biçûk ên gulmistî li ber serê wî yê gilower, di profila wî de, bedenek biçûk û rût rûniştibû di valahiya zikê dayika xwe de û avê vedixwar. Dîmenek bê hempa bû. Canek nû ku hê derneketibû ser rûyê dinyayê, ji bo jîyana xwe têdikoşiya. Mizgîniya min li te! got hemşîrê. Li ekrana computera xwe nêrî û dom kir. -Zaroka te lawik e û vayê avê vedixwe! Xemek tarî li ser rûyê dayikê dagirt, çavên xwe dane hev û rondik jê palîyan. Wek dayîkên din dilşad nebûbû. -Xwezî keç bûya! Rojên berê ketine bîrê û lêvên wê û lerz ketin lêvên wê. Di rojek germ de derketibûne rê. Dayikek, babek …

Zêdetir Bixwîne
error: LÜTFEN OKUYUN KOPYALAMAYIN - JI KEREMA XWE BIXWÎNIN KOPÎ NEKIN !