Arşîvên Etîketan

Klasik Kürt Şairleri Kimlerdir

Klasik Kürt Şairleri

Bugün bildiğimiz Klasik Kürt Şiiri dönemine ait 151 şair vardır.   Axa Şewqiyê Bêdarî Bekir Begê Erizî Burhan Abdella Celadet Bedirxan Cegerxwîn Derdî Dr. Mesûd Kitanî Bihnarî Ebdulqadir Beg Guş – Feqî Sirayî Ebdulqadir Kuvlî Evdilsemedê Babek Ebdurehîm Rehmiyê Hekarî Ebdurehîm Şewqî Ehmedê Nalbend Ehmed Ramizê Licî Ehmedê Katib Ehmedê …

Zêdetir Bixwîne

Jiyana Şêx Nûredînê Birîfkî

Şêx Nûredîn Birîfkanî (z. 1795 – m. 1851 ) alimê Îslamê û helbestvanekî Kurd bû. Kurê Şêx Ebdulcebare kurê Şêx Nûredîne kurê Şêx Ebûbekirê kurê Şêx Zeynelabidîne kurê Şêx Şemsedîn e. Şêx Şemsedîn, şêxê terîqeta Xelwetiyê bûye. Ji xelkê bajarê Xelatê bûye. Xelat, dikeve ser qeraxê Behra Wanê. Ji Xelatê hatiye Kurdîstana Başûr, di gundê Birîfkande bi cî bûye. …

Zêdetir Bixwîne

Jiyana Mele Mensûr Girgaşî

Mele Mensûr Girgaşî (Sedsala 15’an û 16’an) Alim û helbestvanekî kurdan e, Bedewî û rindiya her tiştî, bêguman bi hostatî û hunermendiya hunermendan ve, rewşen û şanaziya xwe diyar dikin. Çewa ku xwarin bi hunerên kebaniyên hunermend, xweştir û zewqdartir dibin, herweha ziman û nivîsar jî eynî wisan bi xameya xamekêşên hunermend, rindî û şênîtiya xwe radixêlin. Ev jî li …

Zêdetir Bixwîne

Jiyana Xelîfe Yûsif

Xelîfe Yûsif (1885 Bazîd, Agirî -1965) alim û helbestvaneke kurd ê Bazîdê ye. Helbesteke wî Ji ewil kes nediye heta vî zemanî Bi vî tertîbê xasima bi vî lîsanî Lîsanê Kurmancî çil bav û kala Hêj nizanî bi xwendina mah û sala Kelbê kûtxwar bi kêr şivanî nayê Cahilek nezanî Xwidê nedayê Ey cahilê malxirab û wêran Neke de’wa meydana …

Zêdetir Bixwîne

Jiyana Seyîd Eliyê Findiqî

Seyîd Eliyê Findiqî, di sala 1892-ê de li Findika Botan hatiye dinyayê. Findik nehiyeya Dihê ya navçeya Sêrtê ye. Seyîd ‘Elî kurê Seyîd Silêman, kurê Seyîd Îbrahîm, kurê Seyîd ‘Umer, kurê Mele Hesenê Xetîb e. Ev malbat bir riya Evdilqadirê Geylanî digihêje Îmamê Hesen. Dema ko tataran bi ser Bexdayê de girt û ev bajar dagir …

Zêdetir Bixwîne

Jiyana Mele Seîdê Nîvilî

Mele Seîdê Nîvilî yek ji nivîskar, helbestvan û zimannasê kurd e. Ew kurê Mele Yehyayê Nîvilî ye. Hem xweherzî û zavayê Şêx Evdirehmanê Şawirî ye. 1932 an de li gundê Nîvila girêdayê navça Eruh (Dihê) hatîye dinê. 1984’an de dest nivisa Ferhenga Kurdî-Kurdî kirî ye, sala 1987 de pêkaniye. Mela Seîdê Nîvilî cara yekemîn Ferhenga Kurdî-Kurdî çêkirî ye. …

Zêdetir Bixwîne

Mahvi kimdir

helbestvan

Mehvi veya Mehwi (Kürtçe: Mehwî,Mela Muhammed Osman Balki, d.1830 ö.1906), günümüzdeki Kürdistan Bölgesel Yönetimi sınırlarında doğmuş klasik Kürt şiirinin ve sufiliğin temsilcilerindendir. Eğitimini İran Kürdistan’ında Mahabad ve Senendec şehirlerinde aldı. O zamanlar Osmanlı İmparatorluğu olan ve günümüzde Kürdistan Bölgesel Yönetimi sınırlarındaki Süleymaniye şehrinde Kadılık görevinde bulundu.1883 yılında İstanbul’a gelerek II. Abdülhamid ile görüştü. Ardından Süleymaniye’ye dönerek tekke ve camii kurdu. Şiirlerinde sadece sufiliği değil ayrica hayatı anlamada kuşkuculuk ve varoluşçuluk üzerine mesajlar verdi.

Zêdetir Bixwîne

Jiyana Rizaliyê Reşîd

Rizaliyê Reşîd (*1929’a li Tiblîsê/Gurcistan) helbestvan, nivîskar û çîroknivîsekî kurd e. Rizaliyê Reşîd di sala 1929an de li paytextê Gurcistanê Tiblîsê hatiye dinyayê. Dema çar salî bû bi diya xwe re çûye Ermenistanê, gundê Kurekendê (niha Fêrîk) cem apê xwe. Rizalî li gundê xwe yê teze dest bi dibistanê dike. Du salên pêşin xwendin …

Zêdetir Bixwîne

Jiyana Pîremêrd

Pîremêrd (z. 1867 Silêmanî − m. 15’ê pûşperê 1950 li Silêmaniyê) helbestvan, rojnamevan û rexnegirê kurd bû. Navê wî yê eslî Tewfîq Mehmûd bû. Perwerdehiya olî dît. Piştre li Stenbolê fakulteya dadê xelas kir. Di sala 1907’an de li Stenbolê di damezrandina Komeleya Kurdistan de cih girt. Di sala 1909’an de li Colemêrgê, 1918 li Amasyayê bû qeymaqam. 1923 dîsa vegerand Silemaniyê. Di nav salên 1926 û 1950’î de seroke rojnameyên “Jiyanewe” û “Jin” bû. Ser folklor gelek lêkolîn …

Zêdetir Bixwîne

Jiyana Mele Perîşan – (Perîşan Dînewerî)

helbestvan

Mele Perîşan yan jî Perîşan Dînewerî (z. 1356, Kirmaşan, Rojhilata Kurdistanê – m. 1416) helbestvanekî kurd[1] bû. Mele Perîşan ji Herêma Dînewerê ye ku bi ser Kirmanşanê ve ji dayik bûye. Ew bi Perîşanê Dînewerî jî tê nas kirin. Ew heta niha bi helbestvanê yekê yê ku bi kurdiya goranî pesna mezhebê şiî daye tê nasîn. Dîwana wî …

Zêdetir Bixwîne

Jiyana Nalî – (Nalî Şehrezûrî)

Nalî an jî Nalî Şehrezûrî (b. 1791, Şehrezûr – m. 1855 Stembol, Tirkiye) matematîkzan, helbestvan, û zimannasekî kurd e. Navê wî yê resen “Xidir” e. Nalî Şarezûrî, lawê Ehmedê Şaweysê Mîkayîlî ye.[1]Li ser sala jidayîkbûna Nalî dîtinên cihêreng hene. Dîroknasê kurd Mihemed Emîn Zekî di pirtûka xwe ya bi navê “Kurtey Mêjûyî Kurd û …

Zêdetir Bixwîne