Di Derbarê 60 Saliya Têkoşana Siyasî ya Gelê Kurd de Bîranînên Min Berî 75 salan, qehwexaneyên koşkan di nav jiyana civaka Diyarbekirê de xwedan cihekî girîng bûn, cihê gotûbêj û axaftinan bûn. Di vê taybetmendiyê de li Diyarbekirê çar pênc qehwexaneyên navdar hebûn. Li qehwexaneya mala me jî kalemêrên taxê …
Zêdetir BixwînePertew Begê Hekarî
Pertew Begê Hekarî, di nav helbestvanên wêjeya klasîk a kurdî de yê ku mîrektî kiriye û bi vê mirektîya Hekarîyê navdar bûye. Di sala 1756an de li bajarê Hekariyê hatiye dinyayê. Zarokatiya xwe li Hekariyê derbas kiriye. Pêşî Quran xwendiye û di Medresa Humayûn de, xwendina xwe qedandiye. Gelek helbest …
Zêdetir BixwîneŞêx Ebdulezîzê Bedlîsî
Şêx Ebdulezîzê Bedlîsî helbestvanekî êwra dawî ya Osmaniyan e. Agahiyên derheqê wî de kêm in. Navê wî Ebdulezîz, navê bavê wî Ebdulkerîm e. Li cem Şêx Fethullahê Werqanisî (w.1899) xwendiye û îcazeta ilmî ji wî stendiye. Bi îhtîmaleke mezin, ew di riya tesewifê de jî li pey seydayê xwe çûye …
Zêdetir BixwîneMela Xelîlê Sêrtî
(1753-1843) Mela Xelîlê Sêrtî mitesewif e, alim e. Li medresan ders daye, melatî kiriye. Ew di nav mitesewif û nivîskarên kurd yên dema xwe de bi navûdeng bûye. Mela Xelîlê Sêrtî, li gundê Gulpika Hîzanê, navçeya Bedlîsê di sala 1753an de hatiye dinyayê. Ozan û nivîskarên kurdên bi navûdeng Mele …
Zêdetir BixwîneJan Dost / Yûsiv Diyaaddîn Paşa Elxalidî
Danerê yekemîn ferhenga Kurdî/Erebî – Yûsiv Diyaaddîn Paşa Elxalidî (1842-1906) Yûsiv Diyaaddîn, kurê qazîyê Meraş û Erzeromê Mihemmed Elî ye, kalikê wî ji hêla dê de, Mûsa Elxalidî, qaziyê Anadolê bû. Wî di biçûkanîya xwe de li camiya El Aqsayê li bajarê Qudsê xwend û pişt re xwest berê xwe bide …
Zêdetir BixwîneMela Mudrikê Godişkî
Mela Mudrikê Godişkî, di sala 1943yan de li gundekî Tetwanê bi navê Şikranîsê hatiye dinayayê. Bavê wî Mela Nûrullahê Godişkî jî helbestvanekî gelekî girîng e. Mela Mudrik li gundên Tetwanê yên wek Kizwak û Reşadiye li cem bavê xwe xwendiye. Piştî leşkeriyê çar salan îmametiya fexrî kiriye. Piştre wwendingeha îmam …
Zêdetir BixwîneŞêx Mihemed Hadiyê Qewmanî
(1884-1956) Şêx Muhemmed Hadîyê Qewmanî di sala 1884an de, li gundê Sîsê yê li Licêya Amedê ji dayika xwe bûye. Di şeş salî de nexweşiyek li peyda dibe û çavên wî kor dibin. Ew, her tim li rêya îlmê ye. Di demê xwe de tengayî heye jî, ew her tim …
Zêdetir BixwîneSeyid Elîyê Findikî
(1890-1967) Li Sêrtê di sala 1890an de, li Findika Botan hatiye dinyayê. Kurê Seyîd Suleymanê kurê Seyid Îbrahîm e. Malbata wan bi rêya şêx Evdilkadirê Geylanî digihîje Îmamê Hesen. Zarokatiya xwe li Findikê derbas kiriye. Ders ji feqiyan dîtiye û ji Seyîd Evdirahman îcazet sitandiye. Paşê li gundê xwe melati …
Zêdetir BixwîneDengbêja Nemir Belga Qado / Pirîskê Mihoyî
Belga Qado, dengbêja nebîrkirî, Xwidana dengê zingilî Navê Belga Qado di nava dîroka stranbêjîya meye gelêrî da navekî naskirî û hizkirî ye. Dengê wê zîze, notila zengile. Kê hema carekê stranên wê bi radyoya Yêrêvanêye kurdî bihîstibe, tê bêjî bi mitalan va diçe gundê kurmancî, li şaya dibe mêvan, gava …
Zêdetir BixwîneŞêx Ubeydullahê Nehrî / M. Çiya Mazî
Şêx Ubeydullahê Nehrî Gelî xoşevîstan; îjar vê şevê jî min yekî bi şaşik dît, li ba wî bûm. Sal 1879 bû. Ez dîsa li welatê Bedirxan, li warê Xanê mezin bûm. Salên piştî ku Bedirxanî êdî bi temamî têk çûbûn. Pergala vî welatî nemabû. Êdî ne mîr hebûn ne Xanên …
Zêdetir BixwîneDestana Mêrxasekî: Dr. Sadiq Şerefkendî
Dr. Sadiq Şerefkendî di 21’ê Beframbara sala 11.01.1938’an de, li malbateke welatparêz de li gundê Terexe a Bokanê ji dayîk bûye. Dr. Sadiq li temenê zarokatiyê de bavê xwe ji dest daye û berpirsyariya wî kete stûyê birayê wî yê welatparêz û helbestvanê mezin yê Kurdistanê, Mamosta Hejarê nemir. Dewrana …
Zêdetir BixwîneNodar Masekî / PROF. GÊORGÎYÊ XUDOYÊ MIHOYÎ
Wergera Ji Rûsî: Pirîskê Mihoyî Dibe ji we gelek vî doktor-profêsorê me nas nakin, lê em borcê xwe hesab dikin li ser vî camêrî we agahdar bikin. 14-ê cotmehê rojbûyîna PROFÊSOR GÊORGÎYÊ XUDOYÊ MIHOYÎ bû. Ji bo heval û hogirên me bizanibim ew çi mêr bû, em gotara doktor …
Zêdetir BixwîneJi Muzîka Lorî Awazek: Masûd Baxtiyarî
MASÛD BAXTIYARÎ (Bahman Alaaddin) Ew di 12. Îlona sala 1940an de li bajarê Mascîd Soleyman li navçeya Xozîstanê tê dinyayê. Ew zarokê malbateke Baxtîyarî ye ku ji aşîreta Bêdarvade ye û ji Komalgeha heftlenan (heftling) bû. Li sala 1945an ji ber karê memurîya bavê wî, malbata wan bar dikin diçine …
Zêdetir Bixwîne