Gulî Cewar Axayê Elî Begê (1806-77) general bilind ê ordîya (artêş) Împaratorîya Rûsyayê bû. Kurê wî Eleşeref Beg (1851-1928) jî generalê bilind ê ordîya Împêratorîya Rûsyayê, Genaralê Şerê Qirimê û suphayên (alayên) Rewanê bûye. Ew eslê xwe da Redkî ne, û ji torina mala Kosa ne. Eşîra Redkî ra Zîllî …
Zêdetir BixwîneOcco Mahabad / Jiyan û Berhemên Ehmedê Xasî
Di edebiyata Zazakî de cihê mewlûdan bi berhema Mela Ehmedê Xasî ya bi navê Mewlûda Nebî (Mewlidê Kirdî) dest pê dike. Ev berhem di sala 1892yan de bi tîpên Erebî tê nivîsandin û di sala 1899an de li çapxaneya Litografyayê tê çapkirin. Mewlûda wî ji 14 beşan û 366 beytan pêk hatine. …
Zêdetir BixwîneKonê Reş: Ez û Cegerxwîn
Konê Reş û Pirtûkek Nû bi Navê:(Ez û Cegerxwîn)Ev pirtûka çara ye ku Konê Reş li dor lehengekî ziman û peyva kurdî berhev kiriye.. Berî vê pirtûkê, min sê pirtûkên din, li dor sê lehengên welatê xwe berhev kirine, ew jî evin: Mîr Celadet Bedirxan: (Jiyan û Ramanên Wî), Şam …
Zêdetir BixwîneÇîroka Mamed Axa û Bekir Beg
Sibe ye. Bekir Beg radibe, ji xwe re dike dilezîne, kaxizekî dinvîse, li ser Mamed Axa de dişîne. Dibê; “Lawo, min bihîstîye bavê te mirî ye, xwûşka te Gewrê êtîm maye, bixemilîne ji min re bişîne. Eger dişînî bişîne, eger neşînî sibê li Girê Tirbûşê, li Newala Dizika, li serê …
Zêdetir BixwîneTaleban hunermend Andarabî kuşt
Li gorî agahiyan çekdarên Talebanê avêtin ser mala Favad Andarabî ya li bajarê Andarabî dima, ew ji mala wî derxistin û kuştin. Hat ragihandin ku Talebanê hunermendê muzîka gelerî Favad Andarabî li eyaleta Baglanê ya bakurê rojhilatê Afganîstanê kuştiye. Li gorî agahiyan çekdarên Talebanê avêtine ser mala Favad Andarabî ya li …
Zêdetir BixwîneTehsîn Sever / Şehadeta Xalid Begê Cibrî û Hevalên Wî
Xalid Begê Cibrî yek ji serokên neteweperwerîya kurd e. Vê îdeala ku di dema xwendekarîya xwe ya li navbera salên 1891-1902 de nas kirîye, hem di warê hizrî hem jî pratîkî de organîze kirîye. Di her gavavêtina vê dozê de wî xwestîye peywirdarîyê bigre ser milê xwe. Tiştê ku di …
Zêdetir BixwînePentagon: Em li benda êrîşên nû ne
Piştî êrîşa roja pêncşemê li Balafirgeha Kabulê ku 170 kes hatibûn kuştin, tê de 13 leşkerên Emerîkî jî hebûn Berdevkê Pentagonê yê Wezareta Parastinê yê DYA John Kirby got ku em li Efxanistanê li benda êrîşên nû ne. Kirby destnîşan kir ku tedbîrên ku Dewletên Yekbûyî li dijî êrişên roja …
Zêdetir BixwîneProf. Dr. Kinyazê Îbrahîm / Kurdên Qazaxistanê 83 Sal Piştî Sirgunê
Ev 83 sal in ku kurd li Asya Navîn, nexasim li ser xaka Qazaxistanê dijîn. Yekitiya Sovyeta Sosyalîst 7ê Tîrmeha 1937ê biryarek derdixe ku ev biryar dibe sedema koçberiya kurdan! Di dawiya payîza 1937ê de kurdên Ermenistan û Azerbaycanê ber bi Qazaxistanê ve têne sirgunkirin. Sedema sirgunkirina kurdan ev e: …
Zêdetir BixwîneLi Giyadîna Agiriyê Teqîn: 4 Birîndar û Miriyek
Li Giyadîna Agiriyê di malekê de, zarokên tişta ku li Çiyayê Tendurekê dîtin anîbûn malê teqiya. Di bûyera teqînê de kesek mir û 4 kes jî birîndar bûn. Di serê sibehê de li maleke ya li çoltera Çobanê ya gundê Hecî Xalît a navçeya Giyadîna Agiriyê teqînek pêk hat. Di encama teqînê …
Zêdetir BixwîneEkrem İmamoğlu: Em amade ne ku her cure piştgiriyê bidin şewata Xozatê
Şewata daristanê ya ku li navçeya Hozatê ya Dêrsimê derketibû, ev 12 roj in nayê vemirandin. Derbarê şewata daristana Dêrsimê de, Şaredarê Bajarê Mezin ê Stenbolê Ekrem İmamoğlu got, “Geliyê Munzur û daristanên me yên li vê herêmê ji aliyê dewlemendiya biyolojîk a welatê me ve pir hêja ne. Wekî Şaredariya Mezin, …
Zêdetir BixwîneSeîd Yûsif / Bûka Kurdistanê Leyla Qasim
Leyla Qasim (1952-1974) Di sala 1974an de, ez şagirt bûm di sala sisyan de li perwerdegeha Dar al mûellimîn al ammeh ya li bajarê Humsê yê li Sûryê. Ew tê naskirin, weke peymangehekê bo amadekirina mamosteyan. Boneya vê gotinê, ez teqez nakim ku tê bîra min, bi cih û war, …
Zêdetir BixwîneTosinê Reşîd/ Wêjeya Kurdî li Yekîtîya Sovyetê
WÊJEYA KURDÎ LI YEKÎTÎYA SOVYÊTÊ [1] Pêşgotin Ev gotar nirxandineke wêjeya kurdên Yekîtîya Sovyêt e, ku ji çap kirina rojnama “Rîya Teze” li Ermenistanê (Yêrêvan) sala 1930î dest pê dibe û heta ji hev berdana Yekîtîya Sovyêt, sala 1991 ê, dom dike. Wêjeya kurdên Yekîtîya Sovyêt beşekî wêjeya kurdî …
Zêdetir BixwîneAhmed Aras / Kilama Kurdî û Dengbêjîya Serhedê
Rojhelatnas û kurdologên Ewropî wexta ku li ser kurdan lêkolîn kirine, di serê serî da li ser folklorê kurdî hûr bûne. Bavê kurdolojiyê Aleksandir Jaba dema ku bûye konsolosê Uris û di salên 1850an da hatiye Erziromê, li ser daxwaza Akademiya Urisêtê ya zanyarî, li ser kurdan dest bi lêkolînê …
Zêdetir Bixwîne